To jedno z najciekawszych miast w województwie łódzkim. W PRL-u stało się polską stolicą cebuli [GALERIA]

2026-02-11 14:51

Z początkiem 2024 roku na mapę Polski powrócił Grabów – niewielkie, ale pełne historii miasto w powiecie łęczyckim. Miejscowość, której dzieje sięgają średniowiecza, znana jest nie tylko z burzliwej przeszłości i cennych zabytków, ale także ze słynnej w całym kraju odmiany cebuli. Jak wygląda to wyjątkowe miejsce? Sprawdźcie w naszej galerii!

Grabów to jedno z najpiękniejszych miast w województwie łódzkim. Kiedyś było wsią

Historia Grabowa jest długa i skomplikowana. Pierwsze wzmianki o osadzie pochodzą już z XIII wieku, jednak kluczowy dla jej rozwoju był rok 1372. Wówczas, na prośbę kasztelana łęczyckiego, królowa Elżbieta nadała wsi prawa miejskie. Mimo statusu miasta królewskiego w XVI wieku, pomyślny rozwój został zahamowany, a miejscowość na pewien czas podupadła.

Nowy impuls do rozwoju dał przywilej lokacyjny nadany przez władze pruskie w 1800 roku. W XIX wieku Grabów powoli rósł w siłę, a liczba jego mieszkańców potroiła się w ciągu zaledwie półwiecza. Ten okres to także czas dramatycznych wydarzeń – w 1859 roku część zabudowy zniszczyła potężna trąba powietrzna, a cztery lata później, w czasie powstania styczniowego, pod miastem doszło do zwycięskiej dla Polaków bitwy z wojskami rosyjskimi. Niestety, w ramach represji po upadku powstania, w 1870 roku Grabów utracił prawa miejskie na ponad 150 lat.

Najtragiczniejszy rozdział w historii Grabowa zapisała II wojna światowa. W 1941 roku niemieccy okupanci utworzyli tu getto, w którym stłoczono ludność żydowską. Rok później, podczas jego likwidacji, około 1200 osób zostało wywiezionych i zamordowanych w obozie zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem.

W PRL-u Grabów, choć formalnie był wsią, rozwijał się jako lokalny ośrodek usługowy. Funkcjonowała tu duża cegielnia, jednak prawdziwą sławę przyniosła miejscowości uprawa cebuli. Odmiana znana jako „grabowska” stała się specjalnością regionu, a jej plantacje zajmowały setki hektarów, trafiając nawet na eksport.

O bogatej przeszłości Grabowa świadczą dziś liczne zabytki. Jego centrum stanowi charakterystyczny, wydłużony rynek z zachowaną zabudową z początku XIX wieku, gdzie murowane kamienice sąsiadują z drewnianymi domami o unikalnych zdobieniach ciesielskich. Nad rynkiem góruje klasycystyczny kościół pw. św. Stanisława z 1838 roku.

Śladem po wielokulturowej społeczności jest budynek dawnej synagogi z 1881 roku oraz pozostałości cmentarzy – ewangelickiego i żydowskiego. Choć nekropolie te są dziś w dużej mierze zniszczone, stanowią milczące świadectwo historii dawnych mieszkańców tych ziem.

Sonda
Czy Małopolska jest najpiękniejszym regionem w Polsce?

Dziś Grabów to niewielki, ale prężny ośrodek, który pielęgnuje swoje tradycje. Co roku, we wtorek po Niedzieli Wielkanocnej, odbywa się tu słynny „Dzień Palanta” – unikatowe w skali kraju rozgrywki w starą polską grę zespołową. Miejscowość jest również domem dla wspólnoty rzymskokatolickiej i mariawickiej. Odzyskanie statusu miasta 1 stycznia 2024 roku otwiera nowy rozdział w bogatej historii Grabowa, łącząc jego historyczne dziedzictwo z aspiracjami na przyszłość.

Tak wygląda Grabów, jedno z najpiękniejszych miast w województwie łódzkim [GALERIA]

Łódź Radio ESKA Google News
Tunel średnicowy w Łodzi