Grabów to jedno z najpiękniejszych miast w województwie łódzkim. Kiedyś było wsią
Historia Grabowa jest długa i skomplikowana. Pierwsze wzmianki o osadzie pochodzą już z XIII wieku, jednak kluczowy dla jej rozwoju był rok 1372. Wówczas, na prośbę kasztelana łęczyckiego, królowa Elżbieta nadała wsi prawa miejskie. Mimo statusu miasta królewskiego w XVI wieku, pomyślny rozwój został zahamowany, a miejscowość na pewien czas podupadła.
Nowy impuls do rozwoju dał przywilej lokacyjny nadany przez władze pruskie w 1800 roku. W XIX wieku Grabów powoli rósł w siłę, a liczba jego mieszkańców potroiła się w ciągu zaledwie półwiecza. Ten okres to także czas dramatycznych wydarzeń – w 1859 roku część zabudowy zniszczyła potężna trąba powietrzna, a cztery lata później, w czasie powstania styczniowego, pod miastem doszło do zwycięskiej dla Polaków bitwy z wojskami rosyjskimi. Niestety, w ramach represji po upadku powstania, w 1870 roku Grabów utracił prawa miejskie na ponad 150 lat.
Najtragiczniejszy rozdział w historii Grabowa zapisała II wojna światowa. W 1941 roku niemieccy okupanci utworzyli tu getto, w którym stłoczono ludność żydowską. Rok później, podczas jego likwidacji, około 1200 osób zostało wywiezionych i zamordowanych w obozie zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem.
W PRL-u Grabów, choć formalnie był wsią, rozwijał się jako lokalny ośrodek usługowy. Funkcjonowała tu duża cegielnia, jednak prawdziwą sławę przyniosła miejscowości uprawa cebuli. Odmiana znana jako „grabowska” stała się specjalnością regionu, a jej plantacje zajmowały setki hektarów, trafiając nawet na eksport.
O bogatej przeszłości Grabowa świadczą dziś liczne zabytki. Jego centrum stanowi charakterystyczny, wydłużony rynek z zachowaną zabudową z początku XIX wieku, gdzie murowane kamienice sąsiadują z drewnianymi domami o unikalnych zdobieniach ciesielskich. Nad rynkiem góruje klasycystyczny kościół pw. św. Stanisława z 1838 roku.
Śladem po wielokulturowej społeczności jest budynek dawnej synagogi z 1881 roku oraz pozostałości cmentarzy – ewangelickiego i żydowskiego. Choć nekropolie te są dziś w dużej mierze zniszczone, stanowią milczące świadectwo historii dawnych mieszkańców tych ziem.
Dziś Grabów to niewielki, ale prężny ośrodek, który pielęgnuje swoje tradycje. Co roku, we wtorek po Niedzieli Wielkanocnej, odbywa się tu słynny „Dzień Palanta” – unikatowe w skali kraju rozgrywki w starą polską grę zespołową. Miejscowość jest również domem dla wspólnoty rzymskokatolickiej i mariawickiej. Odzyskanie statusu miasta 1 stycznia 2024 roku otwiera nowy rozdział w bogatej historii Grabowa, łącząc jego historyczne dziedzictwo z aspiracjami na przyszłość.
Tak wygląda Grabów, jedno z najpiękniejszych miast w województwie łódzkim [GALERIA]